De Cliché-mannetjes

Ondertitel:Wim de Bie en Cees van Koten
Soort:Interview
Onderwerp:De Cliché-mannetjes
Auteur:[onbekend]
Medium:De Waarheid
Datum:24-12-1966
Pagina:5


Wim de Bie (27) rechts, en Cees van Koten (25): cliché-mannetjes
 
Een cliché is een drukvorm voor de reproductie van illustraties. Het wordt één keer vervaardigd, en kan dan tienduizenden keren worden afgedrukt.
 
Clichés vindt men ook in de taal. Daar betekent het een uitdrukking die zo vaak te pas en te onpas herhaald wordt, dat het een stoplap is geworden, een afgezaagde uitdrukking.
 
Sinds drie jaar telt ons land cliché-mannetjes, die zich het zagen tot normale bezigheid hebben gemaakt: afzagen, doorzagen, pietluttige dingen zeggen over pietluttige onderwerpen. Ze doen dat iedere week voor de VARA-radio in het veelbeluisterde jongerenprogramma Uitlaat. Van een paar van die cliché-uitzendingen is een langspeelplaat vervaardigd, en vorige week brachten beide clichémannetjes ook een klein plaatje uit waarop ze cliché-liederen ten gehore brengen, lekkere "meedeiners".
 
"En zo werd De Volewijckers, om met de cliché-mannetjes te spreken voor het degradatie-spook behoed", kan men in een sportverslag lezen. Zo bekend zijn de Haagse mannetjes geworden, dat men hier en daar clichés gebruikt onder aanroeping van hun naam.
 
De mannetjes-makers zijn Wim de Bie (27) en Cees van Koten (25), die de teksten schrijven en ze ook voor de microfoon in plat Haags uitkauwen. Wim de Bie werkt bij de VARA, waar hij zich uitsluitend bezighoudt met de vervaardiging van Uitlaat.
 
Cees van Koten is freelance tekstschrijver. Het tweetal werkt sinds tien jaar samen, voornamelijk op het gebied van cabaret-programma's.
 
Als "mannetjes" houden ze zich voornamelijk op aan de biljarttafel, — "het groene laken".
 
Of ze bediscussiëren een voetbalwedstrijd, waarbij de keeper voortdurend bezig blijkt te zijn "zijn doel dicht te spijkeren", opdat het "bruine monster" niet "in de touwen zal verdwijnen".
 
"De cliché-mannetjes hebben geen identiteit", verklaart Wim de Bie. Ze hebben geen namen, en - behalve als er toevalling "me froy" in het gesprek te pas komt - geen familie.
 
De mokers van het programmaatje beschouwen het als een grapje, dat door de grammofoonplaten en de grote bekendheid een beetje uit de hand gelopen is.
 
Ze denken er over om er zo langzamerhand, na drie jaren vol cliché's, weer eens een punt achter te zetten. Voor de radio althans, want op het toneel zal volgend jaar een "cliché-show" gebracht worden.
 
Nadere kennis van de cliché-mannetjes kan men putten uit hun beantwoording van een aantal vragen. Cliché-vragen, wel te verstaan.
 
"Een uit de hand gelopen radiostripje "
 
Hoe is het allemaal begonnen?
 
Ja, kijk 's hier. Wij bezochten toevalligerwijze dezelfde middelbare school. Daar werd de kiem gelegd voor een samenwerkingo die nu al weer zon zes jaar de meest exotische vruchten afwerpt. De belangrijkste vrucht tot op heden achten wij wel het uit de hand gelopen radiostripje De Cliché-mannetjes. Een stripje dat zich in een ongekende en onvoorziene populariteit mag verheugen.
 
Wat bedoelen jullie ermee te zeggen?
 
Ten eerste is het onze bedoeling deze wereld iets leefbaarder te maken en het kleinste steentje wat wij daartoe kunnen bijdragen is welkom en ieders aandacht waard. Ten tweede schreeuwt deze tijd om verantwoord amusement. Hiermee achten wij deze vraag genoegzaam beantwoord.
 
Waarom kozen jullie het plat-Haags als voertaal in de wereld der clichés?
 
Nu, dat laat zich raden. Onze wieg stond in het Haagje, dus dat was al heel eenvoudig. En bovendien is de amusementsmarkt zo overvol van sappig Amsterdams, Rotterdams en Gronings, dat het Haags, mits met mondjesmate gebruikt, voor een welkome afwisseling zorgt.
 
Krijgen jullie veel reacties?
 
Nog onlangs schaften wij ons twee zonnebrillen aan. Voorwaar geen overbodige luxe! Wij kunnen geen etablissement betreden, noch gebruik maken van een openbaar vervoermiddel, of van alle kanten wordt op ons gewezen, naar ons gegaapt, aan ons getrokken. Ach, dat is een prijs die we graag betalen aan de Thesaurier van Koning Roem. Toch krijgen we ook veel leuke reacties, waaruit blijkt dat velen met ons meeleven. Gisteren nog bezorgde de post een aangetekend schrijven van een oude dame uit Jolrum (Fr.) dat, door zijn eigenaardige vorm, nogal opviel temidden der overige fanmail. Wie schetst onze verbazing toen er een prachtig bewerkte, oudfriese biljartbal in bleek te zitten. In onhandige hanepoten had 't goede mensje erbij geschreven "Misschien is dit jullie bal jongens?" Daarmee duidelijk en allersympatiekst reagerend op onze zojuist verschenen nationale meezinger.
 
Hoe vieren jullie kerstmis?
 
Twee dagen per jaar staat onze carrière stil. Dat zijn die verrukkelijke kerstdagen waarin we even temidden van hen die ons dierbaar zijn op verhaal willen komen.
 
Is het soms jullie bedoeling de zgn. kleine man op de hak te nemen?
 
Ai, een harde vraag, maar we zijn tóch blij dat u hem stelt. En wij stellen er prijs op duidelijk te verklaren, dat wij het grootste respect hebben voor de handarbeider, die pijler van onze wereldhuishouding. Wij wijzen elke vorm van discriminatie tussen witte boord- en overalldragers hardnekkig af. Nee, wij bedoelen met ons werk juist een hulde te brengen aan hen, zonder wie de wereld er heel wat minder rooskleurig zou uitzien. Wat al te snel staat de Nederlander klaar om iedereen zijn hokje te wijzen, een etiketje op te plakken. Mensen die tussen de regels door onze wekelijkse dialoogjes beluisteren, zullen bemerken dat wij, dan wel niet openlijk, maar daarom niet minder nadrukkelijk, fel protest aantekenen tegen dat, wat wij een "muffe kliekjesgeest" wagen te noemen.
 
Wat zijn jullie plannen voor de toekomst?
 
Onze agenda is bezet tot april 1968. Wat er ná die datum gaat gebeuren? Wij weten het nog niet, maar vast staat dat Nederland en misschien zelfs heel Europa er weer flink van zullen opkijken. Wij onderhandelen met de Panamese televisie over de verzorging van enkele tv-shows en ook de Finse draadomroep heeft veel belangstelling voor "die domme' Hollanders", die zo aardig in clichés praten.
 

 
Terug naar Bibliografie